Netscape Navigator | Ο browser που άλλαξε το Web

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – Οκτώβριος 1994, κάνει την εμφάνισή του ένας browser που θα αφήσει το δικό του αποτύπωμα στην ιστορία του Internet. Είναι ο Mosaic Netscape, η πρώιμη έκδοση του προγράμματος που σύντομα θα γίνει γνωστό σε ολόκληρο τον κόσμο ως Netscape Navigator.

Η ιστορία του ξεκινά από τον Mosaic, έναν από τους πρώτους browsers που βοήθησαν το Web να γίνει πιο προσιτό στο ευρύ κοινό. Στην ανάπτυξή του είχε σημαντικό ρόλο ο Μαρκ Άντρισεν, ο οποίος μετά την αποχώρησή του από το National Center for Supercomputing Applications (NCSA) θα βρεθεί στο επίκεντρο μιας νέας προσπάθειας: να μετατραπεί η περιήγηση στο Web σε ένα εμπορικό προϊόν με μεγάλες προοπτικές.

Την ευκαιρία αυτή διέκρινε ο επιχειρηματίας Τζιμ Κλαρκ. Μαζί με τον Άντρισεν και την ομάδα που συγκεντρώθηκε γύρω τους, ίδρυσε την εταιρεία Mosaic Communications Corporation. Στόχος ήταν να αξιοποιήσουν την επιτυχία του Mosaic και να δημιουργήσουν έναν browser που θα μπορούσε να φέρει ακόμη περισσότερους ανθρώπους στον κόσμο του Internet.

Από το Mosaic Netscape στον Navigator

Το όνομα Mosaic, όμως, δεν θα παρέμενε για πολύ. Για να αποκτήσει η εταιρεία τη δική της ταυτότητα και να απομακρυνθεί από το όνομα του αρχικού browser, τον Νοέμβριο του 1994 μετονομάστηκε σε Netscape Communications Corporation. Παράλληλα, το πρόγραμμα απέκτησε το όνομα Netscape Navigator.

Η τελική έκδοση Navigator 1.0 κυκλοφόρησε τον Δεκέμβριο του 1994. Η απλή χρήση, η ταχύτητα και η υποστήριξη γραφικών μέσα στις ιστοσελίδες βοήθησαν τον browser να ξεχωρίσει σε μια εποχή που το Web ακόμη διαμορφωνόταν. Για πολλούς χρήστες, ο Navigator ήταν το πρώτο πρόγραμμα με το οποίο άρχισαν να ανακαλύπτουν ιστοσελίδες, να αναζητούν πληροφορίες και να αντιλαμβάνονται τις δυνατότητες του νέου ψηφιακού κόσμου.

Η μάχη για το ποιος θα κατακτήσει το Internet

Στα μέσα της δεκαετίας του ’90, το Internet μεγάλωνε με εντυπωσιακούς ρυθμούς και ο Netscape Navigator βρέθηκε στην πρώτη γραμμή αυτής της αλλαγής. Η εταιρεία προσπαθούσε να συνδυάσει την τεχνολογική εξέλιξη με ένα εμπορικό μοντέλο που θα της επέτρεπε να χρηματοδοτεί τη συνεχή ανάπτυξη του προϊόντος.

Οι πρώτες beta εκδόσεις διατέθηκαν δωρεάν για δοκιμή, ενώ η εμπορική πολιτική του Navigator εξελίχθηκε σταδιακά. Η εταιρεία ανακοίνωσε αρχικά δωρεάν διάθεση για μη εμπορικούς χρήστες και στη συνέχεια περιόρισε τη δωρεάν χρήση της πλήρους έκδοσης κυρίως σε εκπαιδευτικά ιδρύματα και μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς, προσφέροντας παράλληλα δυνατότητες αξιολόγησης του λογισμικού.

Η κυριαρχία του, ωστόσο, δεν θα κρατούσε για πάντα. Η Microsoft μπήκε δυναμικά στη μάχη με τον Internet Explorer, τον οποίο διέθεσε μαζί με τα Windows και ενσωμάτωσε ολοένα περισσότερο στο λειτουργικό της σύστημα. Η στρατηγική αυτή, μαζί με τις εξελίξεις της λεγόμενης «μάχης των browsers», άλλαξε τις ισορροπίες και σταδιακά περιόρισε το μερίδιο του Navigator.

Η κληρονομιά του Netscape και η γέννηση του Mozilla

Το 1997, η Netscape παρουσίασε το Netscape Communicator, μια σουίτα εφαρμογών που περιλάμβανε τον browser και εργαλεία όπως ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και διαχείριση ομάδων συζητήσεων. Η προσπάθεια αυτή ήταν ένα ακόμη βήμα προς ένα ολοκληρωμένο περιβάλλον επικοινωνίας και περιήγησης στο Internet.

Το 1998, η εταιρεία έκανε μια κίνηση που θα αποδεικνυόταν καθοριστική για το μέλλον της τεχνολογίας του Web: δημοσίευσε τον πηγαίο κώδικα του Communicator και ξεκίνησε το Mozilla Project. Έτσι, η ανάπτυξη του browser άνοιξε τον δρόμο για τη συμμετοχή μιας ευρύτερης κοινότητας προγραμματιστών.

Την ίδια χρονιά ανακοινώθηκε η εξαγορά της Netscape από την AOL, η οποία ολοκληρώθηκε το 1999. Παρότι ο Navigator έχασε σταδιακά την πρωτοκαθεδρία του, ο κώδικάς του συνέχισε να επηρεάζει την εξέλιξη των browsers. Από το έργο του Mozilla προέκυψαν μεταγενέστερες εκδόσεις του Netscape, ενώ η ίδια τεχνολογική διαδρομή συνέβαλε στη δημιουργία του Mozilla Firefox.

Το 2007, η AOL ανακοίνωσε ότι δεν θα υπάρξουν νέες εκδόσεις του Netscape Navigator και προέτρεψε τους χρήστες να στραφούν σε άλλους browsers. Έκλεισε έτσι ένα σημαντικό κεφάλαιο στην ιστορία του Web, όχι όμως και η επιρροή του.

Ένας browser που έμεινε στη μνήμη

Για όσους γνώρισαν το Internet τη δεκαετία του ’90, ο Netscape Navigator δεν ήταν απλώς ένα εικονίδιο στην επιφάνεια εργασίας. Ήταν το παράθυρο προς έναν καινούργιο κόσμο, γεμάτο άγνωστες ιστοσελίδες, εικόνες που φόρτωναν αργά και την αίσθηση ότι κάθε σύνδεση μπορούσε να οδηγήσει κάπου καινούργια.

Η τεχνολογία προχώρησε, οι browsers άλλαξαν και το Web έγινε κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Η συμβολή του Navigator, όμως, παραμένει μέρος αυτής της διαδρομής: μιας εποχής που το Internet έπαψε να είναι υπόθεση λίγων και άρχισε να ανοίγεται στον κόσμο.

Retrocity – Εδώ που φορτώνουν οι αναμνήσεις. Από τη μνήμη στην οθόνη!